Kerstmis

 

Kerstmis

overweging door Peer Verhoeven

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Pasen, wanneer alles jong opbloeit en
de Opstanding wordt gevierd,
brengt mij in opstand tegen alles
wat onrecht is en kwaad doet.

Pinksteren, het leven fris getooid,
maakt me gevoelig voor puur en zuiver
en brengt me in het geweer tegen alles
wat aarde, mens en dier besmeurt.

Herfst, de natuur kaal berooid, doet me
denken aan ons broze bestaan
en brengt nabij die mij zijn voorgegaan
en in mijn leven gebleven.

Kerstmis, de nachten lang de dagen kort
het licht verdreven door het duister
brengt mij thuis bij mezelf en de mijnen;
de hoop op uiteindelijk thuis broeit in me.

Tegen het decor van onze alledag, van wat ons dagelijks bezig houdt en beroert, waarmee we te maken en voor te zorgen hebben, - tegen dit alledaags soms gave soms grauwe decor steken de woorden van de oude profeet Jesaja scherp af. Ze hebben de eeuwen overleefd, worden nu nog door vredesbewegingen in de mond genomen, maar roepen voor ons ongeloofwaardige toestanden op.

 

In die dagen
raken woestijn en steppe in bloei,
zullen blinden zien en doven horen.
In die dagen
huist het lam bij de wolf,
vlijt het bokje zich naast de panter.
In die dagen
worden zwaarden tot ploegijzers,
speren tot snoeischaren omgesmeed.

Vreemd klinkt dat. Wereldvreemd, want de wereld is nog steeds heel anders. Maar we doen zelf in dit jaargetijde ook vreemd. Iedereen zie je bezig met primitief kaarslicht; met een stal en een kind in een voederbak. Er hangen in stad en dorp blinkende sterren en speels verlichten mensen huis en tuin. Er wordt gesjouwd met groene dennen, die in kamer en kantoor worden opgesierd; en - als ooit dan willen we nu samen thuis zijn. Al dit doen kan verworden tot uiterlijk vertoon, enkel schone schijn en banale overdaad. Maar van oorsprong is het 'van harte' , een onweerstaanbaar menselijk geluid van binnenuit. Vraag mensen niet om uit te leggen wat ze doen en wat die primitieve gebaren te betekenen hebben; leg niet uit wat het kind van Betlehem komt doen. Uiteindelijk - maar wij geloven niet gemakkelijk in wat we niet vatten en in formules vangen kunnen - spreekt wat wij rond Kerstmis doen dezelfde taal als het visioen dat de profeet verwoordt: verlangen naar geborgenheid, ondanks alles; hang naar warmte in het leven die blijven zal. Oude woorden en hedendaagse gebaren van hoop. Kerstmis, het feest van het kind dat in zijn onmacht geheel op trouwen vertrouwen is aangewezen.

De hoop dragen wij diep in onszelf;
is ze niet daar, dan is ze nergens.
Hopen is onze diepste aard
en staat of valt niet met wat
er in de wereld gebeurt.
De hoop zit ons in de ziel,
is ons in het hart gegrift
en verankerd voorbij de horizon.
(naar Vaclav Havel)

De hoop...een rillerige vlam
in het duister van de wereld,
een aarzelende vlam
in het duister van de tijden,
een zorgelijke vlam
in het dichte duister van de nacht.

Liefde is als een moeder,
geloof als een trouwe bruid,
maar de hoop is een kind-van-niets
dat met Kerstmis ter wereld komt.
En toch trekt juist dit kind-van-niets
door de wereld heen.
Dit kind van hoop
zal alle deugd en doen schragen
en dragen doorheen de gang van de tijd.

Wat mij verbaast, zegt God, is de hoop;
ik heb er niet van terug.
Die kleine hoop,

die geen voorkomen heeft,
maar onsterfelijk is.
(naar Charles Péguy)

'De hoop verankerd voorbij de horizon' gaat tijd en wereld te buiten en te boven. 'Hoop verloren, alles verloren' zeggen wij vaak. Wat is de bron van deze hoop, van dit oervertrouwen dat rond Kerstmis in ons komt boven drijven?

'Onze hoop is verankerd in het besef dat wij hier niet alleen voor onszelf leven, maar dat wij deel uitmaken van een hogere, geheimvolle realiteit waaraan wij niet straffeloos voorbij kunnen gaan. De echte hoop voor de huidige mens is wellicht de hernieuwde zekerheid dat wij geworteld zijn in de aarde en het leven. Dit besef maakt ons bekwaam onszelf te boven te gaan.' (Vaclav Havel)

Er is geen sprekender teken voor vertrouwen in het leven te bedenken dan een kind. Geen sprekender teken ook voor hem, Jezus van Nazaret, getekend als zijn leven was door absoluut vertrouwen in het Leven en radicale trouw. Vertrouwen in het leven, trouw elkaar, - aan de minsten, zwaksten, kleinsten het allereerst. Zalig Kerstmis en geef de gehandicapte kinderen van Bangladesh hoop; de collecte van deze avond komt hen ten goede.

Kerstoverweging 2001

 

 

de stugge aanhouder		Argeloos en kwetsbaar

 

 

Teksten voor Kerstmis

 

 

 

De zorg op wapens wacht de wereld niet en niet op staal en harde handen het kille brein dat niets ontziet brengt maar ellende in den lande. het nuchtere vernuft kan niet bezielen techniek alleen brengt troost noch baat wie voor een zieke neer kan knielen die is tot stille wonderen in staat de mens is geen machine die verslijt geen apparaat om bij te stellen hij heeft een hart dat klopt en lijdt vraagt niet om toeters en om bellen bekwame handen zijn een zegen het hart dat luistert is nog meer wie het ontmoet kan er weer tegen en is gewapend tegen ziek en zeer Nico Tromp msc  2003 voor Petra	Een handvol kaarsen Een hand vol kaarsen stuur ik je voor alle donkere uren als angst je leven binnensluipt, dat die niet lang gaat duren. En als de honger aan je knaagt naar liefde, goedheid, vrede wil ik er altijd voor je zijn met kaarsen en gebeden. Ik steek een kaarsje voor je aan op dagen kil en koud, opdat je toch maar heel goed weet hoeveel ik van je houd. Ook als de eenzaamheid je treft met dagen zonder kleur, wil ik je helpen licht te zien temidden van de sleur. Een handvol kaarsen stuur ik je als wens, maar ook als teken dat, als het licht onder ons komt wij voor elkaar een kaars ontsteken. Uit : De Schakelaar Huize Cecilia Zijtaart	Kom Gij komt niet op afroep met donderende stem uit de hemel vallen. Gij daalt niet desgenwest als een bliksemflits op aarde neer. Gij komt niet van alzo hoge niet van zover als een die ons vreemd is. Gij bent te zien in het licht van ochtend en dga, het duister van avond en nacht. Gij bent te hooren in het lied van wind en vogel, Lach en klacht van mensen. Gij bent in liefde gevraagd in liefde gegeven Peer Verhoeven
In deze dagen Ik denk in deze dagen aan de aarde die me draagt aan het water dat me laaft aan de lucht die me ademen laat. Ik bid om oog voor het wonder, om eerbied voor het leven. Ik denk in deze dagen aan mensen ontgoocheld die geen lied willen horen geen verhaal beleven. Ik bid om vertrouwen om geloof in het leven. Ik denk in deze dagen aan mensen die doodarm, ziek, op de vlucht geen toekomst meer zien. Ik bid om zorg voor hen om licht in hun leven. Marcel Stufkens en Marcel Derkse, De herberg van het hart, Ankh-Hermes Deventer 2003	Het wordt Kerstmis geef zelf het beste en neem andermans tekort. Doe wat deugd doet en laat wat schaadt. Het wordt Kerstmis. Breng licht waat 't donker is vraag binnen die buiten staan. Geef de vluchteling rust de zwerver onderdak. Het wordt Kerstmis. Neem bij de hand die alléén niet kunnen. Loop mee met die een moeilijke weg gaan Peer Verhoeven	Het vergt tijd Een boom rooien is zo gebeurd maar een twijgje in de aarde vraagt jaren om te groeien - In een mum van tijd wordt een huis gesloopt maar het bouwen vergt maanden - Sfeer is in één klap verpest Sfeer maken gaat geleidelijk; je hebt het niet eens in de hand - Zo is het met het oude vertrouwde dat rap verdween en het nieuwe dat zo moeizaam wordt verwekt. Peer Verhoeven