Lekenkerk

De vraag is of dit bij de oprichting van grote regioparochies het geval is. Want daarin worden de leefgemeen-

schappen van de vroegere parochies opgebroken en groepen mensen bij elkaar gebracht die elkaar niet kennen en dikwijls op profaan gebied niets met elkaar hebben. Denk bijvoorbeeld aan het samenbrengen van een aantal dorpen die ver van elkaar liggen en elk weer een andere sfeer ademen; of het toevoegen van dorpen aan steden waar een heel andere mentaliteit heerst. Voor de regioparochies komen alle voordelen van de vroegere volkskerkelijke gemeenschap te vervallen zoals de onderlinge verbondenheid en de eigen kerk in de nabijheid. Mensen hebben vaak een sterke band met de eigen kerk, waar hun ouders en voorouders soms generaties lang gevierd hebben en die voor de parochianen nog steeds dient als ontmoetingsplek. Bij de regioformule wordt er één kerkgebouw als hoofdkerk aangewezen. De andere kunnen alleen een bij functie vervullen, bijvoorbeeld voor huwelijken, itvaarten e.d. of moeten worden verkocht of afgebroken. In de hoofdkerk moeten de vroegere plaatselijke kerken dan gemeenschap vieren, terwijl die gemeenschap er helemaal niet is en niet gemakkelijk zal ontstaan.

Het is niet zo dat er geen alternatieven zijn. Het grondpatroon daarvan is in enkele punten te formuleren. Op de eerste plaats zou men de plaatselijke geloofsgemeenschappen intact kunnen laten en in staat stellen om volledig als plaatselijke kerk te functioneren. Daarvoor is nodig om - voor zover die er nog niet voldoende zijn - te voorzien in goede opleidingscentra waar leken geschoold kunnen worden in kerkelijke taken. Na het afleggen van een proeve van bekwaamheid zouden geschoolde leken dan ook de kerkelijke bevoegdheid moeten krijgen door daarvoor geschikte mannen en vrouwen tot de wijdingen toe te laten, zoals onlangs nog door een groep Nederlandse dominicanen bepleit is. Het blokkeren van deze mogelijkheid door de kerkelijke overheid zou echter geen belemmering hoeven te zijn voor de zelfstandigheid van de plaatselijke kerken, mede omdat intussen duidelijk gebleken is dat die zeer wel in staat zijn om priesters, die daartoe bevoegd zijn, aan hun gemeenschap te verbinden voor het bedienen van de sacramenten. Ook bij een verzelfstandiging van de plaatselijke kerken blijft het een goed idee om een beperkt aantal regio's te vormen die kunnen functioneren als pastorale verzorgingsgebieden. In deze regio's zou men dependances kunnen vestigen van het Diocesaan Pastoraal Centrum waarop de plaatselijke kerken binnen die regio’s een beroep kunnen doen voor bijstand en advies. De service is dan grootschaliger dan de vroegere dekenaten, maar het kerkgebeuren is dan weer terug bij de plaatselijke gemeenschap.